โรคผิวหนังติดเชื้อแบคทีเรียในสุนัข (Pyoderma): อาการ สาเหตุ และการรักษา

Pyoderma หรือโรคผิวหนังติดเชื้อแบคทีเรีย เป็นหนึ่งในสาเหตุที่พบบ่อยที่สุดที่เจ้าของพาสุนัขมาพบสัตวแพทย์ โรคนี้สามารถเกิดขึ้นที่ผิวชั้นบน รูขุมขน หรือเนื้อเยื่อชั้นลึก และมักเป็นสัญญาณเตือนว่ามีปัญหาพื้นฐานซ่อนอยู่ที่ต้องหาและแก้ไขควบคู่กัน

Pyoderma คืออะไร?

Pyoderma คือการติดเชื้อแบคทีเรียที่ผิวหนัง โดยระดับความลึกของการติดเชื้อเป็นตัวกำหนดการรักษา แบ่งออกเป็น 3 ระดับหลัก

• Surface Pyoderma — ติดเชื้อที่ผิวชั้นบนสุด เช่น บริเวณรอยพับผิวหนัง มักเป็น Hot Spot
• Superficial Pyoderma — ติดเชื้อที่รูขุมขนและชั้นหนังกำพร้า พบบ่อยที่สุด เห็นเป็นตุ่มหนองเล็ก ๆ และวงสีแดง
• Deep Pyoderma — ติดเชื้อลึกลงไปถึงชั้นหนังแท้ รุนแรง เจ็บปวดมาก อาจมีหนองไหล

อาการที่เจ้าของสังเกตได้

• ตุ่มแดงเล็ก ๆ หรือตุ่มหนองบนผิวหนัง
• สะเก็ด ผิวลอก หรือวงกลมสีแดงที่ผิวหนัง (Epidermal collarette)
• ขนร่วงเป็นหย่อม ๆ
• คัน มีกลิ่น หรือเจ็บปวดในกรณีที่ติดเชื้อลึก
• น้ำเหลืองหรือหนองไหลในรูปแบบที่รุนแรง

สาเหตุที่ทำให้เกิดโรค

แบคทีเรียสามารถขยายพันธุ์มากเกินปกติเมื่อกลไกป้องกันตามธรรมชาติของผิวหนังถูกรบกวน

• โรคภูมิแพ้ (Atopic Dermatitis หรือ Food Allergy) — สาเหตุพื้นฐานที่พบบ่อยที่สุด
• พยาธิผิวหนัง เช่น ไรขุมขน (Demodex) หรือหมัด
• ความชื้น จากการอาบน้ำบ่อย ว่ายน้ำ หรือรอยพับผิวหนัง
• โรคระบบ เช่น โรคต่อมไทรอยด์ต่ำ หรือ Cushing’s Disease ที่กดภูมิคุ้มกัน
• การติดเชื้อซ้ำ ๆ มักเป็นสัญญาณว่ายังไม่ได้แก้ปัญหาพื้นฐาน

สัตวแพทย์วินิจฉัยอย่างไร?

สัตวแพทย์จะตรวจผิวหนังและนำตัวอย่างมาดูภายใต้กล้องจุลทรรศน์ (Cytology) เพื่อระบุชนิดแบคทีเรียและยืนยันการติดเชื้อ

ในกรณีที่ติดเชื้อลึก ติดเชื้อซ้ำ หรือไม่ตอบสนองต่อยา อาจต้องเพาะเชื้อและทดสอบความไวต่อยาปฏิชีวนะ (Culture & Sensitivity) เพื่อเลือกยาที่เหมาะสม

การรักษา

การรักษาเฉพาะที่ (Topical)

เป็นทางเลือกแรกสำหรับการติดเชื้อที่ผิวหนังชั้นบน ใช้แชมพูยา สเปรย์ หรือโลชั่นที่มีส่วนผสมฆ่าเชื้อตามคำแนะนำของสัตวแพทย์ และต้องทิ้งไว้ตามเวลาที่กำหนดก่อนล้างออก

ยาปฏิชีวนะชนิดกิน

สงวนไว้สำหรับการติดเชื้อลึก ติดเชื้อกว้าง หรือกรณีที่การรักษาเฉพาะที่ไม่เพียงพอ ต้องกินครบคอร์สตามที่สัตวแพทย์สั่ง ห้ามหยุดยาเองแม้อาการดีขึ้นแล้ว เพราะอาจทำให้เกิดเชื้อดื้อยาได้

แก้ไขสาเหตุพื้นฐาน

สำคัญที่สุด หากไม่แก้ปัญหาต้นเหตุ การติดเชื้อจะกลับมาซ้ำ สัตวแพทย์จะแนะนำการตรวจเพิ่มเติมเพื่อหาสาเหตุที่แท้จริง

การดูแลที่บ้าน

• ใช้ผลิตภัณฑ์ที่สัตวแพทย์จ่ายตามคำแนะนำอย่างเคร่งครัด ทั้งเวลาสัมผัสและความถี่
• ป้องกันสุนัขเลียแผล โดยใช้ปลอกคอกันเลีย (E-collar)
• ไม่บีบหรือเจาะตุ่มหนอง เพราะอาจทำให้การติดเชื้อลุกลาม
• มาตรวจตามนัดทุกครั้ง แม้อาการดูเหมือนดีขึ้นแล้ว
• ห้ามแบ่งยาปฏิชีวนะให้สัตว์อื่น หรือนำยาค้างสต็อกเก่ามาใช้ใหม่เอง

โรคผิวหนังติดเชื้อแบคทีเรียรักษาได้ในกรณีส่วนใหญ่ แต่การติดเชื้อลึกใช้เวลานานกว่า และอาจกลับมาซ้ำได้หากสาเหตุพื้นฐานยังไม่ได้รับการจัดการ ทีมสัตวแพทย์ผิวหนังของโรงพยาบาลสัตว์ทองหล่อพร้อมช่วยวินิจฉัยและวางแผนการรักษาที่เหมาะสมสำหรับน้องของคุณ

สอบถามข้อมูลและนัดหมายสัตวแพทย์ โรงพยาบาลสัตว์ทองหล่อ

หากมีข้อสงสัยเกี่ยวกับสุขภาพสัตว์เลี้ยง หรือต้องการนัดหมายเข้ารับการตรวจ สามารถติดต่อเจ้าหน้าที่เพื่อสอบถามบริการ สาขา และตารางออกตรวจของสัตวแพทย์ได้ผ่านช่องทางต่อไปนี้

• นัดหมายสัตวแพทย์: คลิกเพื่อนัดหมาย

• LINE: @jaothonglor

• โทรศัพท์: 02-079-9999

• ค้นหาสาขา: โรงพยาบาลสัตว์ทองหล่อใกล้คุณ