ต้อกระจกในสัตว์เลี้ยง คืออะไร สาเหตุ ระยะ และการผ่าตัดรักษา

 “โรคต้อกระจกในสัตว์เลี้ยง” เป็นภาวะที่ใช้เรียกเลนส์ตา (แก้วตา) ที่มีความขุ่น ซึ่งมักจะเห็นเป็นสีขาวขุ่นหรือสีเหลืองผิดไปจากธรรมชาติไม่ว่าจะอยู่ที่ตำแหน่งไหนหรือเกิดจากสาเหตุใดก็ตาม และโรคต้อกระจกนั้นสามารถเกิดขึ้นได้กับสัตส์เลี้ยงทุกสายพันธุ์
.
วันนี้เราเลยจะชวนทุกคนมาพูดคุยเรื่องต้อกระจกกับ คุณหมอเอ็ม น.สพ.พรศม จากคลินิกโรคตา โรงพยาบาลสัตว์ทองหล่อกันค่ะ
.
โรงพยาบาลสัตว์ทองหล่อ สามารถตรวจคัดกรองโรคต้อกระจกได้ในทุกระยะและสามารถผ่าตัดสลายต้อกระจก หากคุณพ่อคุณแม่ท่านไหนมีความกังวลใจหรือพบความผิดปกติของดวงตาน้องหมาน้องแมวอย่ารอช้าจนเกิดปัญหาเรื้อรัง

เทคนิคการผ่าตัดโดยการสลายต้อกระจกด้วยคลื่นเสียงความถี่สูง ( phacoemulsification )

ก่อนที่เราจะเริ่มพูดคุยเรื่องต้อกระจกในสัตว์เลี้ยงกันเราขอ
พาทุกคนมาทำความรู้จักกับคุณหมอที่จะมาแชร์เรื่องราวน่ารู้เกี่ยวกับ “โรคต้อกระจก” กันก่อนค่ะ
น.สพ. พรศม ชำนาญกิจ หรือว่า คุณหมอเอ็ม สัตวแพทย์ประจำคลินิกตา โรงพยาบาลสัตว์ทองหล่อ คุณหมอเอ็มจบการศึกษาปริญญาตรี คณะสัตวแพทยศาสตรบัณฑิต จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
ซึ่งปัจจุบันคุณหมอเอ็มดำรงตำเเหน่งหัวหน้าทีมสัตวแพทย์ สาขาพระราม 9 และยังเป็นสัตวแพทย์ประจำคลินิกตา โดยออกตรวจที่ โรงพยาบาลสัตว์ทองหล่อ ทั้ง 4 สาขา
โรงพยาบาลสัตว์ทองหล่อ สาขา พระราม 9 ,โรงพยาบาลสัตว์ทองหล่อ สาขา สิรินธร-ปิ่นเกล้า, โรงพยาบาลสัตว์ทองหล่อ สาขา รามอินทรา,โรงพยาบาลสัตว์ทองหล่อ สาขา ประดิษฐ์มนูธรรม

สุนัขมีปัญหาเลนส์ขุ่นขาวสามารถแบ่งได้ 2 ชนิดคือ

1. Nuclear sclerosis

ส่วนมากจะพบในสุนัขอายุ 7 ปีขึ้นไป เกิดจากการที่เลนส์มีการสร้างเนื้อเลนส์ใหม่ในทุกๆวัน และตัวเนื้อเลนส์เก่าจึงถูกอัดแน่นบริเวณใจกลางของเลนส์แน่นขึ้น จึงทำให้ดวงตามีสีขุ่นมากขึ้น
แต่ยังสามารถมองเห็นได้ตามปกติ

2. Cataract (ต้อกระจก)

สำหรับต้อกระจกนั้นสามารถพบได้ทุกช่วงอายุ เพราะต้อกระจกเกิดขึ้นได้จากหลายสาเหตุ เช่น

• ต้อกระจกตั้งแต่กำเนิด
• อุบัติเหตุ
• โรค เบาหวาน
• ภาวะจอประสาทตาเสื่อม กระตุ้นทำให้เป็นต้อกระจ
• กรรมพันธุ์ ได้แก่ สายพันธุ์ Maltese, Schnauzer, Poodle และ Pomeranian

ซึ่งระยะของต้อกระจกสามารถแบ่งได้ทั้งหมด 4 ระยะ ตามระดับความขุ่นของเลนส์
• Incipient cataract
• Immature cataract
• Mature cataract
• Hypermature cataract

โดยภาวะแทรกซ้อนของต้อกระจกถ้าหากไม่รีบทำการรักษา อาจทำให้เกิดอาการอักเสบในช่องหน้าม่านตา ต้อหิน (ความดันตาขึ้นสูง) และ เลนส์ตาเคลื่อนได้

ในบางรายที่สัตว์เลี้ยงเป็นโรคต้อกระจกคุณหมอมักจะแนะนำให้ทำการผ่าตัดเพื่อลดภาวะแทรกซ้อนที่จะเกิดตามมาได้ ซึ่งขั้นตอนการผ่าตัดต้อกระจกมีดังนี้

• ทำนัดตรวจตาเบื้องต้นเพื่อพิจารณาและวินิฉัยว่าภาวะต้อกระจกของน้องๆอยู่ในระยะไหน

• ตรวจคลื่นไฟฟ้าจอประสาทตา Electroretinography (ERG) เพื่อประเมินการมองเห็น

• อัลตราซาวน์ตา เพื่อตรวจโครงสร้างภายในลูกตา เเละประเมินขนาดของเลนส์เทียม (Intraocular lenses IOL) ที่จะใช้ในการผ่าตัด

• ตรวจความพร้อมของร่างกายน้องๆเพื่อประเมินความเสี่ยงในการดมยาสลบโดยตรวจเลือดและ ตรวจหัวใจ

ซึ่งวิธีการผ่าตัดต้อกระจกเป็นวิธีที่ให้ผลดีที่สุด การผ่าตัดเพื่อนำเอาเลนส์ตาที่เป็นต้อกระจกออกแล้วใส่เลนส์เทียมเข้าไป ซึ่งในปัจจุบันนี้มีการนำเทคนิคการผ่าตัดโดยการสลายต้อกระจกด้วยคลื่นเสียงความถี่สูง ( phacoemulsification ) เป็นเทคนิคเดียวกับการรักษาต้อกระจกในคน

เรื่องเล่าความประทับใจเกี่ยวกับน้องหมาที่เข้ารับการผ่าตัดต้อกระจกกับ คุณหมอเอ็ม น้องเบลล่า เป็นสุนัขที่ครอบครัวแจ็คสันคู่สามีภรรยาชาวต่างชาติรับเลี้ยง ครอบครัวแจ็คสันกล่าวว่า เบลล่าไม่สามารถมองเห็นได้ตั้งแต่ที่เค้าเจอประมาน 2 ปีมาแล้ว ระหว่างนั้นที่เรารับเบลล่ามาใช้ชีวิตอยู่ด้วยกัน เราต้องคอยทำเสียงส่งเป็นสัญญาณเพื่อให้เบลล่ารู้ว่าเราอยู่ตรงนี้ เราจึงตัดสินใจขับรถมาไกลจากนครศรีธรรมราช เพื่อมาโรงพยาบาลสัตว์ทองหล่อด้วยความหวังที่เบลล่าจะกลับมาเห็นได้อีกครั้ง
.
และความมหัศจรรรย์ก็เกิดขึ้นอีกครั้งเมื่อเบลล่ากลับมามองเห็นหลังจากอยู่ในความมืดมาตลอด 2 ปี เราสองคนเห็นความมั่นใจในตัวเบลล่ามากขึ้นหลังจากที่เค้ามองเห็น เราสองคนรู้สึกประทับใจต่อคุณหมอและโรงพยาบาลสัตว์ทองหล่อมากๆ และจะกลับมาที่นี่อีกทุกๆปีเพื่อพาเบลล่ามาตรวจสุขภาพ